Thursday, August 4, 2016

Aхиллесийн шөрмөс, түүний тасралт, эмчилгээ (PO 6 болон 8 дахь 7 хоног)

2016.7.12, PO 6 дахь 7 хоног

Өнөөдөр эмчид үзүүлж, эдгэлтийн явцаа шалгуулав.
Эмч эдгэлт хэвийн явагдаж байгааг хэлээд, тусгай гутлыг 1 ширхэг улавчтай өмсөхийг зөвлөв.
Дахин 2 долоо хоногийн дараа ирж үзүүлэхээр болов.

2016.7.26, РО 8 дахь 7 хоног

Эмчийн ээлжит хяналтын үзлэгээр эдгэлт хэвийн үргэлжилж байгааг мэдэгдэв. Одооноос эхлэн гэртээ таяггүй явах, гадуур гарахдаа тусгай гутлаа өмсөж байхыг зөвлөв. Тусгай гутлыг мөн ямар ч улавчгүй өмсөхөөр болов. 2 хөл дээрээ хазагнаад болов ч явах сайхан байв.

Бусдад тохиолдсон түүхээс сонирхох бол энийг бас уншаарай.
https://achillessehnenriss.wordpress.com/

Sunday, June 26, 2016

Aхиллесийн шөрмөс, түүний тасралт, эмчилгээ (PO 3-26 дахь өдөр)

2016.6.3, Хагалгааны дараахь (PO) 3 дахь өдөр

Оёдол, хагалгаа хэвийн эдгэж байгаа тул өнөөдөр эмнэлгээс гарав.

 
Эмчилгээний хувьд хөлөө өндөрт сойх, зориулалтын гуталтай эсвэл гипстэйгээ хөдлөх, мөн цусны судасны бөглөрлөөс сэргийлэх тарилга зэрэг үлдлээ.
Хөлд онцын зовиургүй, харин хөлийн шагайны орчим хавдартай хэвээр байлаа.


Хөлний бэртэл, гэмтлийн үед өмсөх гутал (Aircast AirSelect Elite)

Энэ гуталны өсгий зориулалтын нэмэлт жийрэгтэй. Хагалгааны дараагийн эхний 3 долоо хоногт 3 давхар жийрэгтэй, дараагийн 3 долоо хоногт 2 давхар жийрэгтэй гэх мэтээр эдгэлтийн явцаас хамааран жийргийг цөөрүүлж өмсөнө.
Ингээд гэртээ гипсээ хийгээд, гадуур гарахдаа гутлаа өмсөөд, таягаа тулаад яваад байхаар боллоо.

2016.6.5, PO 5 дахь өдөр


Боолтоо солихдоо хагалгааны оёдлоо өөрөө харлаа, 13-14 оёдолтой 8-9 см урт зүсэлт байв.

2016.6.10, PO 10 дахь өдөр

Хагалгааны оёогоо авахууллаа. Шөрмөс болон оёдол хэвийн эдгэж байна.

2016.6.11, РО 11 дэх өдөр

Өнөөдөр 6-7 цаг хэртэй гадуур явсны дараа хөлийн тавхай бүхэлдээ хавдсан, бага зэргийн зовиуртай болсон байв. Ганц хөл дээрээ таягтай явах гадаа ч, гэрт ч төвөгтэй, амаргүй байдгийг энэ хооронд нэлээд сайн мэдэрлээ.

2016.6.21, РО 21 дэх өдөр



Эмчийн хяналтын үзлэгээр шөрмөс хэвийн эдгэлттэй, дахин 5 долоо хоног гуталтайгаа явахыг зөвлөв. Гутлын өсгийний жийргийг 2 давхар болгож багасгав.
Гадуур гарахдаа 2 цагаас дээшгүй явахыг хичээнэ. Шагай хавийн хавдар хэвээрээ.

2016.6.26, PO 26 дахь өдөр


Оёдол хэвийн, шөрмөсний залгаас бололтой хэсэгт товгор байдалтай эдгэж байна.

Saturday, June 4, 2016

Aхиллесийн (өсгийний) шөрмөс

Тоглож байгаад санамсаргүй байдлаар баруун хөлийн өсгийний шөрмөс маань бүтэн тасарч гэмтсэн ба түүнтэй холбоотой хийгдэж байгаа эмчилгээг тэмдэглэл маягаар бичив. 

2016.05.26, Пүрэв

Орой 20 цагийн орчим тоглож байгаад баруун хөлдөө гэмтэл авлаа. Хөл дээрээ гишгэхээр болохгүй, шууд газар луу сөхөрч унаад байв. Шөрмөс татаж байгаатай төстэй зовиуртай байв. Хөлийн шагайны хэсэгтээ боолт хийгээд, гэрийн ойролцоох эмнэлэгт үзүүлэхээр явав.

Эмнэлэгт рентгенд харуулж, ясны гэмтэл байхгүй гэдгээ тодруулсны дараа хэрэв хөл зүгээр болохгүй бол өрхийн эмчдээ үзүүлэх зөвлөгөө аваад буцлаа. Хөлний зовиур хэвээр байлаа.

2016.05.27, Баасан

Өглөө 2 хөлийн өсгийний шөрмөсөө харьцуулахад зовиуртай хөлнийх мэдэгдэхүйц сул хэвээрээ байлаа. Өрхийн эмчид очиж үзүүлэхээр боллоо. Нэг хөл дээрээ догонцож явахаас өөр аргагүй байв.
Эмчид болсон явдал, зовиураа тайлбарлаж хэллээ. Эмч хөлийн хуруун дээрээ зогсож үзүүлэхийг хүслээ. Хөлийн хуруун дээрээ зүгээр зогсож чадахгүй байв. Эмч хөлд өвчин намдаагчтай боолт хийж өгөөд, 1 дэх өдөр хүртэл харзнаад хэрэв сайжрахгүй бол гэмтлийн мэс заслын эмчид хандахыг зөвлөөд, эмчийн бичиг, мөн таяг бичиж өглөө.

Хагас, бүтэн сайнд хөлийн зовиур мэдэгдэхүйц багассан боловч, гишгэж явах боломжгүй, зөвхөн таягтай явсан хэвээр байв.

2016.05.30, Даваа

Хөлөөрөө гишгэж явж чадахгүй хэвээр байсан тул мэс заслын эмчид үзүүлэхээр боллоо. Эмч үзээд тэр дор нь Ахиллесийн шөрмөсний тасралт (Achillessehnenruptur) гэж оношлоод, мэс заслын аргаар эмчлэнэ гэдгээ мэдэгдлээ. Тэгээд маргааш ирж MRT (Magnetresonanztomographie) буюу соронзон резонансийн зураглал хийлгэхээр болов. Энэ зураглал нь шөрмөс үнэхээр тасарсан эсэх, хэрэв тасарсан бол хаагуур, яаж тасарсныг буулгадаг юм байна.
Ихэвчлэн хагалгаа хийлгэсэн өвчтөнд тарьдаг судасны бөглөрөлийн (Thrombose) эсрэг тариаг мөн тарьлаа.

Aхиллесийн шөрмөс, түүний гэмтлийн талаар

Хүний биеийн хамгийн хүчтэй, мөн зузаан шөрмөс (зураг дээр улаанаар тэмдэглэсэн) бөгөөд хөлийн хуруун дээр зогсох, явах, үсрэх үед хөлийн тавхайгаас түлхэлт өгөх хөдөлгөөнүүдэд гол үүрэгтэй оролцдог.

Aхиллесийн шөрмөс гол төлөв гэнэтийн ачааллын үед, тухайлбал спорт болон хүнд хүчир биеийн ажлын үед тасарч гэмтэх нь элбэг байдаг. Шөрмөс нь бүхэлдээ эсвэл хэсгээрээ тасарч гэмтдэг. Тасрах гэмтлийн хэлбэрээс хамаарч тавхайн хөдөлгөөн хязгаарлагдаж, хөл дээр зогсоход хүндрэлтэй болно. Түүнчлэн хөлийн хуруун дээр зогсох боломжгүй болно.
Иймд Ахиллесийн шөрмөс тасарсан эсэхийг тогтоох хамгийн энгийн арга нь хөлийн хуруун дээр нь зогсоох. Хэрэв тухайн хүн 2 хөлийн хуруун дээрээ зогсож чадахгүй бол шөрмөс ямар нэгэн байдлаар гэмтсэн гэсэн үг.

2016.05.31, Мягмар

MRT зургаар өсгийн шөрмөс бүрэн тасарсан нь тогтоогдож, тэр өдрөө мэс заслын аргаар буюу шөрмөсөө залгуулж оёулахаар боллоо. Ерөнхийдөө шөрмөс тасарсан л бол заавал ингэж мэс заслын эмчилгээг хийдэг юм байна, хэрэв ингэхгүй өөрөөр нь эдгээвэл хэвийн хэмжээнд алхаж гишгэж чадахгүй болох эрсдэлд хүрдэг ажээ. Харин тухайн өвчтөнд хагалгаа хийхэд хүнд, эсвэл бага зэргийн гэмтэлд зөвхөн боолт хийх маягаар эмчилгээг бас хийдэг ажээ.
Элдэв харшил, эмгэгтэй эсэхтэй асуулгыг бөглөөд, хагалгаанд ерөнхийдөө бэлэн болов.
Шөрмөс оёх мэс ажиллагаа нийтдээ 90 минут орчим үргэлжилж, гол эмчилгээгээ хийлгэсэн тул санаа дэмий зовохоо болилоо.

Ахиллесийн шөрмөс тасарсан үед хийгдэх эмчилгээ

Эмчилгээний 2 төрөл байдаг. Хэрэв бага зэргийн гэмтэл, эсвэл зарим хэсэг нь тасарсан бол консерватив буюу зөвхөн боолт хийх замаар гэмтэл, тасралтыг эмчилнэ. Боолтыг хөлийн хуруун дээр явах хэлбэртэйгээр хийдэг. Харин хүндэвтэр, шөрмөс бүхэлдээ тасарсан бол мэс заслын аргаар оёх эмчилгээг хийнэ. Ноцтой тасарч гэмтсэн үед ил хагалгааг ихэвчлэн хийдэг. Давуу тал нь шөрмөс дахин тасрах риск багатай.






Харин тасраад удаагүй, хурдан эдгэрэлт шаардлагатай зэрэг тохиолдолд перкутан (percutane) техникийг ашиглан битүү хагалгааг хийж, оёдол тавидаг.





Фото зургуудын эх сурвалж: knieweh.at

Thursday, January 31, 2013

Европын Холбооны Цэнхэр Картыг авах боломж



ХБНГУ-н Бундестагаас (холбооны парламент) Европын Холбооны Цэнхэр Карт (ЕХ-ЦК) авах журамыг өөрчлөх хуулийг боловсруулан, 2012 оны 8 сарын 1-нээс эхлэн хүчин төгөлдөр мөрдөж эхэлсэн. Үүнтэй уялдан гадаад иргэдийн оршин суух хуулийн зарим заалтад өөрчлөлт, нэмэлт орсон байна. Эдгээр өөрчлөлт нь энэхүү ЦК-г авах нөхцөлийг илүү хөнгөвчилж өгснөөрөө чухал ач холбогдолтой юм.
ЕХ-ЦК гэдэг нь ажлын зөвшөөрөлтэй оршин суух эрх бөгөөд гол нь ЕХ-ны бус орны өндөр чадвартай мэргэжилтэнд ЕХ-ны улсуудад ажиллах зорилгоор оршин суух эрхийг баталгаажуулж өгөхөд чиглэгдсэн. Энэ өөрчлөлтийг оруулах болсон гол шалтгаан нь мэргэжлийн ажиллах хүчний хомсдолыг багасгах, бууруулах юм.

ЦК-г авах нөхцөл

Дараахь шалгуурыг хангасан, ЕХ-ны харьяат бус гадаадын иргэн ЦК-г авах эрх нээгдэнэ:
a)      ХБНГУ эсвэл гадаадад дээд боловсрол эзэмшсэн, эсвэл дээд боловсрол эзэмшээгүй ч дээд боловсрол шаардлагатай ажил, мэргэжлийн дор хаяж 5 жилийн туршлагатай байх
b)      ХБНГУ-д жилийн 44800 Евроны цалинтай, эсвэл эрэлттэй байгаа мэргэжлээр (эрдэмтэн судлаач, математикч, инженер, эмч, мэдээллийн технологийн мэргэжилтэн) жилийн 34944 Евроны цалинтай тус тус ажлын байртай байна

ЦК авах процедур

Хэрхэн ЦК авах албан явцыг дараахь жишээн дээр тайлбарлая.
Үүнд: Гал, Дөл хэмээх хоёр мэргэжилтэн Монголд Шинжлэх Ухаан Технологийн Их Сургуулийг (ШУТИС) төгссөн ба Гал нь ХБНГУ-д мэргэжлийн дагуу ажилладаг бол Дөл нь Монголдоо инженерийн орон тоон дээр мэргэжлээрээ ажиллаж байгаад улмаар ажлын хүрээгээрээ дамжуулан ХБНГУ-д жилийн 35000 Евроны цалинтай ажлын байр олсон гэж үзье.

Галын хувьд ЦК хүссэн өргөдлөө өөрийн оршин суугаа газарын гадаадын иргэдийн асуудал хариуцсан захиргааны байгууллагад (Ausländerbehörde) шууд гаргана. Хэрэв шаардлагатай гэж үзвэл өргөдлийг гадаадын ажиллах хүч хариуцсан захиргааны байгууллагаар (Zentrale Auslands- und Fachvermittlung) шалгуулна. Ингээд тавигдсан нөхцөл үнэхээр хангагдсан байвал ЦК-г олгоно.

Харин Дөлийн хувьд ХБНГУ-д нэвтрэх визийн хүсэлтээ ажлын гэрээ бусад бичиг баримтын хамт ХБНГУ-с Монгол улсад суух элчин сайдын яаманд зохих журмын дагуу гаргана. Хэрэв шаардлагатай гэж үзвэл энэ өргөдлийг гадаадын ажиллах хүч хариуцсан захиргааны байгууллага (Zentrale Auslands- und Fachvermittlung) шалгаж, үнэхээр журамд заасан ажиллах нөхцөл хангагдсан эсэхийг тогтооно. Үүний эцэст ажиллах зөвшөөрөлтэй нэврэх виз олгогдоно. Дараагийн шатанд Дөл ХБНГУ-д зорчин ирээд, нэвтрэх визийн хүчинтэй хугацаа дуусахаас өмнө гадаад иргэдийн асуудал хариуцсан захиргааны байгууллагад (Ausländerbehörde) ЦК хүссэн өргөдлөө зохих журмын дагуу гаргана. Энэ өргөдөлд үндэслэн 3 хүртлэх жилийн хүчинтэй ЦК-г шууд олгоно.



ЦК олгох журам өөрчлөгдсөнтэй холбоотойгоор зарим хууль тогтоомжид орсон өөрчлөлт, нэмэлтүүд

Их, дээд сургуулийн оюутнууд, төгсөгчдөд хамааралтай өөрчлөлтүүд:

-         суралцахын хажуугаар ажиллах хугацааг уртасгасан (хуучин жилд 90 хүртлэх хоног байсныг 120 болгосон, §16 Abs.3 AufenthG)
-         их, дээд сургууль төгсөгчид (гадаадын болон дотоодын их, дээд сургуулийн төгсөлт) ажлын байр хайх зорилгоор ХБНГУ-д 6 хүртлэх сарын хугацаатай зорчих (§18c AufenthG),
o       энэ хугацааны туршид оршин суух эрх нь ямар нэгэн ажлын байрнаас хамааралгүй байхаар олгогдоно
-         ХБНГУ-н их, дээд сургуулийг төгсөгчид зохих ажлын байр хайх зорилгоор 18 хүртлэх сарын хугацаатай үргэлжлүүлэн байж болно (§16 Abs.4 AufenthG)
o       ажил хайх явцдаа туслах ажил (Nebenbeschäftigung) хийж болно

Мэргэжлийн сургууль (betriebliche Ausbildung) төгсөгчдөд хамааралтай өөрчлөлтүүд:
-         ХБНГУ-д мэргэжлийн сургалтанд хамрагдаж төгссөн гадаадын ажилчин, мэргэжилтэн цаашид ХБНГУ-д ажиллах хүчин болон үлдэж болно (§27 Abs. 1 Nr.4 BeschV)
-         ХБНГУ-д мэргэжлийн сургалтанд хамрагдаж төгссөн гадаадын ажилчин, мэргэжилтэн цаашид зохих ажлын байр хайх зорилгоор 1 хүртлэх жилийн хугацаатай үргэлжлүүлэн байж болно (§17 Abs. 3 AufenthG)
o       ажил хайх явцдаа туслах ажил (Nebenbeschäftigung) хийж болно

Гэр бүлийн хүмүүст хамааралтай өөрчлөлтүүд:
-         гадаадын ажилчин, мэргэжилтний гэр бүл хөдөлмөрийн зах зээлд чөлөөтэй оролцоно (§29 Abs.5 Nr.2 AufenthG, §3 BeschVerfV)
-         гэр бүлийн байдлаар олгогдох, ажлын зөвшөөрөлтэй оршин суух эрхийг авна
o       Холбооны Хөдөлмөрийн агентлагийн (Bundesagentur für Arbeit) ямар ч оролцоо байхгүй, мөн ямар ч давуу эрхийн шалгалт (Vorrangprüfung) хийгдэхгүй

Гадаадын ажиллах хүчин богино хугацаанд байнгын оршин суух зөвшөөрөл авах боломжууд

-         ЕХ ЦК эзэмшигч 33 сарын дараа (хэрэв В1 түвшний хэлний мэдлэгтэй бол 21 сарын дараа) байнгын оршин суух зөвшөөрөл авч болно (§19a Abs.6 AufenthG)
-         ХБНГУ-н их, дээд сургуулийг төгсөгч мэргэжлийн дагуу зохих ажил, хөдөлмөрийг сургууль төгссөнөөс хойш 2 жилийн хугацаанд тасралтгүй хийж байсан бол байнгын оршин суух зөвшөөрөл авч болно (§18b AufenthG)
-         гуравдагч улсын харьяат ЕХ-ны аль нэг оронд ЦК авсан бол карт эзэмшиж байгаа хугацааг нь Европын нийгэмлэгт байнгын орших суух зөвшөөрөл авахад нь нэмж тооцно (§9b Abs. 2 AufenthG)
-         онцгой тохиолдолд өндөр чадвартай мэргэжилтэнд (ялангуяа гоц эрдэмтэн судлаач) байнгын оршин суух зөвшөөрлийг шууд олгоно (§19 AufenthG)

Цаашид тодруулах бол энэ хуудас руу орно уу.

Monday, January 21, 2013

Германы жолооны үнэмлэх буюу жолоодох эрхийн үнэмлэх хэрхэн авах талаар

Германд оршин суугаа гадаадын иргэн (Европын холбоо эсвэл Европын эдийн засгийн хамтын ажиллагааны улсын иргэн биш бол) жолоодох эрхийн үнэмлэх буюу жолооны үнэмлэх хэрхэн авдаг талаар тайлбарлая.

Жолооны үнэмлэх авах хүсэлтээ уг асуудлыг хариуцсан захиргааны байгууллагад гаргаж, аль нэг жолооны курст мөн давхар бүртгүүлнэ. Учир нь замын хөдөлгөөний дүрэм болон жолооны шалгалтыг (манайхаар бол онолын болон хотын жолооны шалгалтууд) амжилттай өгч байж үнэмлэхээ авдаг журамтай. Энэ журам тухайн гадаадын иргэн өөрийн улсын үнэмлэхтэй байсан ч ялгаагүй үйлчилнэ. Эдгээр шалгалтыг заавал жолооны курсээр дамжуулан авдаг учир аль нэгэн жолооны курст бүртгүүлнэ.
 Өргөдлийг гаргахдаа дараахь материалуудыг мөн хамт бүрдүүлж өгнө.
Үүнд (2009 оны 10 сарын байдлаар):
1. Биеийн байцаалт (гадаад паспорт)
2. Хараа шалгуулсан магадлал
3. Одоо эзэмшиж байгаа гадны жолооны үнэмлэх
4. Жолооны үнэмлэхний орчуулга
5. Анх Германд хэзээ орж ирсэн тухай баталгаа (анх ирээд гадаадын иргэдийг бүртгэх газарт бүртгүүлсэн маягтын хуулбар)
6. Аль нэг жолооны курстэй байгуулсан сургалтын гэрээ (жолооны курс дээр очоод бүртгүүлэхээр гэрээ байгуулна, тэр гэрээгээ авчирч үзүүлнэ)
7. Анхны тусламж үзүүлэх курст сууж, дадлага хийсэн тухай гэрчилгээ
8. Цээж зураг
9. Өргөдлийн хураамж (42,60 Евро)
Эдгээр материалыг хүлээж авснаас хойш дунджаар 5-6 долоо хоногийн дараа жолооны үнэмлэх бэлэн болно. Жолооны үнэмлэх бэлэн болсноор шалгалт өгөх боломж бүрдэнэ.

Үнэмлэхийн орчуулгын хувьд, жишээ нь, герман хэл дээрх албан орчуулгын хөлс нь 25 Евро, орчуулгыг буцааж илгээх шуудангийн хөлс 5 Евро, нийлээд 30 Евро болох жишээтэй. Орчуулгыг орчуулгын энэ товчоогоор хийлгэсэн болно.

Анхны тусламжийн курс

Жолооны курсээс хаана очиж анхны тусламжийн курст сууж болохыг хэлнэ. Энэ курст сууж, осол аваарын үед хэрхэн анхны тусламж үзүүлэх, осолд орсон хүмүүсийн амь насыг аврахад шаардлагатай үндсэн ажиллагаатай танилцаж, дадлага хийнэ. Үүнд:
1. анхны тусламж (харах, ослын дуудлага өгөх, ослын газрыг хамгаалах, амь насыг аврах оролдлого хийх)
2. амь насыг аврах ажиллагааны дадлагууд
2.1. осолд орсон хүнийг машинаас хэрхэн гаргах
2.2. осолд орсон хүнийг хэрхэн аюулгүй хэвтүүлэх
2.3. хүний зүрх-уушигны ажиллагааг хэрхэн дахин сэргээх
2.4. цус алдалтын үед цус тогтоох боолт хэрхэн хийх зэргийг зааж, дадлага хийлгүүлнэ.

Дээрх онолын болон дадлагын ажлын эцэст анхны тусламж үзүүлэх ажиллагаатай танилцсан гэсэн гэрчилгээ олгоно. Мөн уг курс дээр зарим тохиолдолд хараа шалгуулж, цээж зургаа авахуулах боломжтой бөгөөд эдгээр нийлээд арай хямд үнэлгээтэй байх бас боломжтой.
Жишээ нь:
- анхны тусламжийн курс: 15,99 Евро
- хараа шалгуулах: 6,43 Евро
- цээж зураг: 4,99 Евро
нийт 27,41 Евро болох байсан боловч хямдралтай байж таараад 11,99 Евро төлөв.

Жолооны курс

Жолооны курсын төлбөр ямар ангиллын үнэмлэх авахаас хамаарч ондоо байна. Мөн түүнчлэн курсууд төрөл бүрийн автомашин (автомат, механик) дээр дадлага хийлгэх, зарим нь англи хэлээр явуулах санал гаргах нь ч бий.
Хэрэв гадаадын жолооны үнэмлэхтэй бол заавал биеэр ирж, онолын хичээлд (12 хэсгээс тогтох хичээл) суух шаардлагагүй, хичээлийн материалын дагуу бие даан бэлдэх боломжтой, мөн заавал хийх ёстой тусгай жолооны дадлагыг хийх шаардлагагүй байдаг. Энэ тусгай дадлага гэдэгт 5 цагийн хотын жолоо, 4 цагийн хурдны замын жолоо, 3 цагийн шөнийн жолоо багтана. Жолооны курсээс онолын хичээлд онлайн суух эрхийн бичиг өгнө, уг эрхийн бичиг дээр заасан вэб хаягаар орж нууц дугаар, жолооны багшийн гар утсыг өгснөөр нэвтрэх эрх зөвшөөрөгдөнө.

Жолооны курсын жишиг төлбөрийг сонирхуулбал:
- Суурь хураамж: 230 Евро
- Сургалтын материал: 85 Евро
- Онолын шалгалтын бэлтгэл: 50 Евро
- Жолооны шалгалтын бэлтгэл: 140 Евро
- Жолооны дадлага (1 цаг): 33 Евро
- Жолооны дадлага, хурдны зам дээр (1 цаг): 42 Евро
- Жолооны дадлага, хот орчим (1 цаг): 42 Евро
- Жолооны дадлага, шөнийн жолоо (1 цаг): 42 Евро
1 цаг гэдэг нь академик цагтай ижил 45 минут юм.

Онолын хичээл нь "Б" ангиллын үнэмлэх авах тохиолдолд нийт 12 - 14 удаагийн лекцээр замын хөдөлгөөний дүрмийг тайлбарлаж өгнө. Дасгал ажлын хувьд цаасан дээр шаблонтой ажиллахгүй, харин онлайн хэлбэрээр явагдана. Нийтдээ 900 нэлээд гаран асуулт байх ба шуурхай, энгийн гэх мэт янз бүрийн горимоор асуултанд хариулж бэлдэх боломжтой. Өөрийн явц, онолын шалгалт өгөхөд хангалттай хэмжээнд хүрсэн зэргийг эндээс хянах боломжтой. Асуултууд 1-5 хүртлэх онооны үнэлгээтэй байна. Онолын шалгалтанд зөвхөн санамсаргүй сонгогдсон 20 асуултанд хариулах ба хэрэв 10-с дээш оноо алдвал шалгалтанд тэнцээгүйд тооцно. Нийтдээ 3 удаа онолын шалгалт өгөх эрхтэй, үүнээс дээш тохиолдолд эхлээд сэтгэцээ шалгуулж байж дахин шалгалт өгөх эсэх шийдэгдэнэ. Онолын болон жолооны шалгалтыг сар бүр авдаг тул өөрөө бэлэн болсон гэж үзвэл шалгалт өгөх өдрөө багштайгаа ярилцаад шалгалтын товоо тогтооно. Онолын шалгалтыг электрон хэлбэрээр авах ба дүнг тэр дор гаргаж өгнө. Онолын шалгалт дээр тэнцсэн  тохиолдолд зөвхөн жолооны шалгалт өгөх эрх нээгдэнэ. Онолын шалгалтаа амжилттай өгснөөс хойш 1 жилийн дотор шалгалтын дүн хүчинтэй хэвээр байх ба энэ хугацаанд багтаж жолооны шалгалтаа өгнө.

Жолооны дадлагын хувьд багштайгаа дадлагын цагаа тохирч, хуваарь гаргана. 1 удаагийн жолоо дунджаар хичээлийн 2 цаг үргэлжилнэ. Ихэвчлэн багштайгаа хамт жолоо хийнэ, тиймээс энэ нь хангалттай удаан жолоо барих боломжийг олгоно. Эхлэн сурагч дадлага хийх боломжтой тусгайлсан төлбөртэй талбайд мөн дадлага хийж болно. Жолооны эцэст багш юун дээр анхаарах талаар зөвлөнө. Явах чиглэлийн хувьд янз бүр, гэхдээ голчлон шалгалт авдаг зам, хотын хэсгээр явна. Замын хөдөлгөөний дүрмийг ягштал баримтлахыг шаардана. Жолоодох чадварыг харгалзан багш шалгалт өгч болох өдрийн товыг санал болгодог, тиймээс өөрийгөө шалгалтанд бэлэн гэж үзвэл шалгалтын өдрийг ярьж тогтоно. Жолооны шалгалт 45 минут үргэлжлэнэ. Шалгалтыг дадлага хийж байсан машинаараа өгнө, дэргэд жолооны багш сууж, шалгагч арын суудалд сууж, явах чиг, хийх үйлдлийг зааварчилна. Шалгагч нь замын цагдаагаас биш харин техникийн үзлэг хариуцсан газраас томилогдсон мэргэжилтэн байна. Шалгалтын эцэст үнэлгээг тэр дор нь өгч, хэрэв тэнцвэл үнэмлэхээ шууд гардан авна.

Жолооны курсын хувьд хэр удаан үргэлжлэхээс хамаарч төлбөр янз бүр байна. Жишээ нь миний хувьд "Б" ангиллын үнэмлэх авахад 24 цагийн (хичээлийн 24 цаг буюу 12 удаагийн) жолооны дадлага хийгээд, шалгалтын хураамжаа оруулаад төлбөр нийтдээ 1330,80 Евро болсон.

Ингээд шинээр жолооч болох гэж байгаа бол аль хэдийн жолооч болсон бүгдэд нь замын хөдөлгөөнд дүрмийн дагуу оролцож, бусаддаа хүндэтгэлтэй хандахыг, хотын болон аяны зам нь үргэлж дардан байхыг хүсье.

Monday, January 2, 2012

Өндөр чадвартай мэргэжлийн ажиллах хүчнийг зохицуулах журам хэрэв өөрчлөгдвөл?

Германы засгийн газараас Европын Холбооны Цэнхэр Карт-ын журмыг өөрчлөх хуулийн төслийг 2011 оны 12 сарын 7-нд баталсан байна. Энэхүү цэнхэр карт”-аар гуравдагч улсын өндөр чадвартай мэргэжилтний Европын Холбооны улсуудад нэвтрэх болон оршин суух нөхцөлүүдийг журамласан байдаг. Тэгвэл ХБНГУ-ын засгийн газар гуравдагч улсын мэргэжилтнүүдэд өөрийн улсдаа ажиллаж амьдрах боломжийг улам тэлэх зорилгоор цэнхэр карт”-анд тусгагдсан журмын хүрээнд холбогдох хуулиндаа дараахь өөрчлөлтүүдийг хийхээр төлөвлөжээ.

Хуулийн төсөлд тусгагдсан заалтуудыг нарийвчилбал:

- „Eвропын Холбооны Цэнхэр Карт“ гэж нэрлэгдэх оршин суух зөвшөөрлийн шинэ статусыг нэвтрүүлнэ.

- Энэ картыг эзэмших хүсэлт гаргагч аль нэгэн дээд сургууль төгссөн байхаас гадна жилд доод тал нь 44000 Евроны (нийт) цалинтай ажил эрхэлдэг байх шаардлагатай.

- Давуу эрхийн болон ажлын байрны нөхцөлийг харьцуулах шалгалтаас цаашид татгалзах. Энэ нь карт олгох ажиллагааг хөнгөн, шуурхай болгоно.

- Хомсдолтой байгаа мэргэжлийн ажиллах хүчний хувьд цалингийн доод хэмжээ 33000 Евро байна. Энэ мэргэжлийн тоонд бүх төрлийн инженерүүд, мэдээлэл холбооны технологийн салбарын мэргэжилтнүүд, эмч зэрэг багтана.

- Дээрх мэргэжилтнүүдийн хувьд давуу эрхийн шалгалт хийгдэхгүй. Харин ажлын байрны нөхцөлийг харьцуулах шалгалт хийгдэнэ.

- Дээрх мэргэжилтнүүдийн хувьд 2 жилийн дараа байнга оршин суух эрхийг авах боломжтой.

- Гэр бүлийн гишүүд ямар ч хязгаарлалтгүйгээр ажиллах эрхтэй байна.

Дээр заагдсан өөрчлөлтүүдээс гадна дараахь хөнгөлөлтүүдийг мөн тусгасан байна:

- Шууд байнгын оршин суух эрх авахад тавигдах цалингийн доод хэмжээг 48000 Евро болгон бууруулах. Гэхдээ энэ эрхийг авсны дараахь 3 жил дотор улсаас тэтгэмж авбал уг эрх хүчингүй болно.

- Германы их, дээд сургууль төгсөгчид ажлын байр хайх жилдээ ямар ч хязгаарлалтгүй ажиллаж болох ба 2 жил ажилласны дараа байнгын оршин суух эрх авах боломтой.

- Судалгааны ажлаар ирж байгаа судлаачдыг зохицуулах журмыг хөнгөвчлөх.

- Германд мэргэжлийн боловсрол эзэмшихээр ирсэн гадны улсын иргэд сурсан мэргэжлээрээ ажиллахаар үлдэж болно.

Тайлбар:

Хэрэв энэ өөрчлөлт, хөнгөлөлтүүд зохих хуулиндаа хийгдвэл Европын Холбооны бус улсын мэргэжилтнүүд (дээд сургууль төгссөн, инженер эсвэл эмч мэргэжилтэй) Германд ажиллаж, амьдрахад тавигдаж байгаа өндөр босгыг нэлээд доош нь буулгаж өгөх юм. Учир нь:

- Одоогоор „цэнхэр карт“ авахад жилийн (нийт) цалингийн хэмжээ 66000 Евро байх ёстой гэсэн шаардлага тавигддаг. Гэтэл энэ нэлээд өндөр босго тул энэ нөхцөлөөр карт авах боломж тун бага.

- Инженер, эмч мэргэжилтэй ажиллах хүчин Германд тун их шаардлагатай байгаа. Инженерүүдийн дотор ялангуяа машин тоног төхөөрөмжийн үйлдвэрлэл (энэ салбарт Монголоос ирэх мэргэжилтэн бараг байхгүй байх), электроник, мэдээлэл холбооны технологийн инженер, мэргэжилтэн (харин энэ чиглэлийн мэргэжилтнүүдэд боломж байгаа) илүү их эрэлттэй байгаа. Микроконтроллерт суурилсан төхөөрөмжийн зохион бүтээлт, програмчлал хийдэг ажил дээр өрсөлдөөн харьцангуй бага тул Монголд төгссөн залуус хийх боломжтой санагддаг. Харин вэб програмчлал зэрэг түгээмэл ажлын байр дээр өрсөлдөөн ихтэй байх магадлалтай.

- Давуу эрхийн шалгалт хийгдэхгүй гэдэг нь сайн. Учир нь энэ шалгалтаар тухайн ажлын байран дээр Германы иргэн ажиллах боломжтой эсэхийг шалгаад, хэрэв үгүй бол гадны хүн ажиллахыг зөвшөөрдөг шалгалт юм. Тиймээс ийм шалгалтгүй болчих юм бол гадны хүн, герман хүнтэй шууд өрсөлдөнө гэсэн үг. Мөн ажлын байрны нөхцөлийн харьцуулах шалгалт хийх нь бас сайн. Энэ нь гадны хүний ажлын байрны нөхцөл, герман хүнийхтэй ижил байгаа эсэхийг шалгана гэсэн үг. Цалин, бусад ажил мэргэжлийн онцлогоос шалтгаалан шаардагдах багаж хэрэгсэл, тоног төхөөрөмжийн хангалт гээд ажлын байранд тавигдах шаардлагууд орно.

- 2 жил ажиллаад дараа нь шууд байнгын оршин суух зөвшөөрөл олгоно гэдэг нь одоо хүчинтэй байгаа 5 жил ажиллаж байж авах нөхцөлийн дэргэд үнэхээр том үсрэлт. Бас гэр бүлийн гишүүн ажил хийх эрхтэй байна гэдэг бас том хөнгөлөлт. Энд мэргэжлийн ажил хийх тухай ярьж байгаа гэдгийг хатуу ойлгох хэрэгтэй.

- Гол саад нь хэл, соёлын ялгаа байж болох юм. Хэлний хувьд Монголдоо хэлний мэдлэг эзэмших нь хамаагүй дээр. Тэгэхдээ болж өгвөл олон улсад хүлээн зөвшөөрөгддөг гэрчилгээ (Goethe, TestDAF) олгодог курст ядаж B1 төвшний сургалтыг дүүргэсэн байвал сайн. Хэлний сургалтын төвшин нь А1, A2, B1, B2, C1, C2 гэсэн шатлалтай. Хагас жилийн дотор ажлынхаа хажуугаар В1-г хийх бүрэн боломжтой. Соёлын ялгааны хувьд бидний арилгаж чадах зүйлс нь оноосон ажлаа бүрэн хариуцаж хийх, ажлын цаг, журмыг баримтлах гээд дөнгөж болох юмнууд байгаа. Ер нь тэгээд инженерүүдийн орчинд хоорондоо ойлголцоход төвөгтэй асуудал гарах нь ховордоо. Соёлын арилгахад хэцүү ялгаанд хүүхэд тойрсон бүх юм орж болох юм. Жишээ нь байр хайхад хүүхэдтэй бол хүмүүс хөлслүүлэх дургүй, дээр нь олон өрөө байр шаардлагатай болно. Гэтэл ганц бие, хүүхэдгүй гэр бүлүүд элбэг байдаг газарт олон өрөө байрны олдоц бага. Бага насны хүүхдийн хувьд цэцэрлэгийн олдоц элбэг биш. Цэцэрлэгүүд нь гол төлөв 9-12 хүртэл үндсэн ажиллах цагтай, 17 хүртлэх цаг нь нэмэлт төлбөртэй (бүр улсын цэцэрлэгүүд нь) Сургуулийн насны хүүхдийн хувьд герман хэлгүй бол дор хаяж 1 жил хэлний эрчимжүүлсэн сургалттай сургуульд явсны дараа цааш үргэлжлүүлэн сурах боломжтой болно. Монголын сургалтын системтэй харьцуулахад бие даан ажиллах чадвар, эцэг эхийн дэмжлэг ихээр шаарддаг тул хүүхэд сайн сурах нь эсэх нь ерөнхийдөө гэр бүлийн асуудал болж хувирна.

- Энэ хуулийн төсөл хэзээ хэлэлцэгдэн батлагдахыг бүү мэд, бас яг энэ хувилбараараа батлагдахыг бүү мэд, гэхдээ батлагдсан даруйдаа хэвлэл мэдээллийн хэрэгслээр мэдээлэгдэх нь бол гарцаагүй. Тэр үед нь энэ талаар дахин мэдээллэе.

Source: here

Thursday, July 7, 2011

Герман, чи гадныханд юу санал болгож чадах вэ? - Үргэлжлэл

Герман, чи гадныханд юу санал болгож чадах вэ?

Үргэлжлэл (түрүүч нь энд байгаа)

Ирж байгаа гадныхнаас чи бас юм хүсээд байгаа бил үү!

Гаднаас ирэгсдийг чи хэдэн арван жилийн туршид аюул занал мэтээр үздэг байсан, тиймээс ч өнгөрсөн жилийн турш эрхэм Тило Саррацины[2] өдүүлсэн шиг мэтгэлцээн газар авч, (гадныханд) дайсагнасан уур амьсгал улам лавшруулсан. Тэгснээ хэрнээ чамайг гаднаас ажиллах хүч дуудсан даруйд чам дээр бүгдээрээ уралдаад хүрээд ирэх юм шиг ааш аягийг чи гаргаж байна. Миний мэдрэмж гэвэл, чи гаднаас ирэгсдэд тулгарах саад бэрхшээлийг багасгаж, (тэдний төлөө) аймаар энэрэнгүй үйл хэрэг үйлдэж байгаа мэтээр өөрийгөө үзэж байна. Яахав одоогоор танай Засгийн газар чинь эдийн засаг болон үйлдвэрчний эвлэлийн төлөөлөлтэй энийгээ хэлэлцэж байгаа л даа. Европын холбооны бус орнуудын (гуравдагч орноос) өндөр мэргэшсэн мэргэжилтнүүдэд (Германд) удаан хугацаагаар оршин суух эрх авахад нь тулгадаг орлогын доод хэмжээ чинь одоо болтол 66000 Евро дээрээ хэвээрээ байгаа. Энэ чинь тэднээр тохуурхсан хэрэг биш үү? Ажлын гарааныхаа хөлсөө ийм өндрөөс эхлүүлсэн тэр герман мэргэжилтнүүд чинь тэгвэл хаана байгаад байна аа?

Энэ жишиг хэмжээг буулгаж, гадныхны мэргэжил боловсролын зэргийг хүлээн зөвшөөрөх замаар чамд нэн даруй хэрэгтэй байгаа мэргэжилтнүүдийг чам дээр ирэх нөхцөлийг хөнгөвчлөнө гэж байгаа л даа. Чи дөнгөж саяхнаас тухайн орон тоон дээр хэн нэгэн дотоодын мэргэжилтэн ажиллах боломжтой үед гадны эмч, инженерийг ажиллуулж болох эсэхийг шалган тогтоодог давуу эрхийн шалгуураа хэрэгсэхгүй болгосон л доо.

Гэхдээ энэ бүхэн чинь хангалттай биш байна. Эдийн засгийн хүчин зүйлүүд биш харин хүмүүс чам дээр ирж байгаа гэдгийг бүү мартаарай. Тэгэхдээ өөр өөрийн хүсэл мөрөөдөл, соёл, сэтгэлгээний онцлогтой хүмүүс шүү. Энэ хүмүүс чамд таалагдахын тулд чиний төлөө ажиллах байх л даа, гэхдээ ямар ч үнээр хамаагүй тэгэх нь юу л бол. Тэр хүмүүс өөрсдийн хэл соёлоо хэрэглэж, өөрсдийн онцлогоо хэвээр нь хадгалсаар байх болно. Чи энийг аюул занал биш харин өргөжин тэлэлт гээд л ойлгочих. Энэ хүмүүстэй битгий зочин шиг харьц, тэрний оронд өөрийнхөө нэг хэсэг болго. Нэгэнт чи тэднээс юм хүсэж байгаа бол тэдэнд ч хариуд нь юм өг л дөө.

Хэрэв ингэхгүй л юм бол тэр хүмүүс тэдэнд хамгийн эвтэйхэн байх өөр бусад улс орнуудыг зүглэх нь гарцаагүй.

Чиний ирээдүйд сайн сайхныг хүсэн мэндчилсэн

Хаснаин Казим

2 Tило Саррацин – германы улс төрч (Cоциал демократ), Холбооны Банкны гүйцэтгэх зөвлөлийн гишүүн асан. Цагаачлалын хязгаарлагдмал бодлогыг (энэ нь гадны өндөр мэргэшсэн мэргэжилтэнд хамаарахгүй) идэвхтэй дэмжигч. Голлон араб, турк гаралтай цагаачид одоо болтол Германд сайн нутагшаагүй (интегралчлагдаагүй), тэд нийгмийн халамжийг нэлээд хувийг хүртдэг, гэмт хэрэгт холбогдогчдын тоон үзүүлэлт өндөр зэргийг “Герман багасч байна” гэсэн номондоо шүүмжлэн дурдсан. Түүнээс болж исламын шашинтай цагаачдын зүгээс хүчтэй эсэргүүцэл, шүүмжлэлттэй тулгарсан.


эх сурвалж: Шпигэл